Gürcistan Rusya savaşının ateşkes kararı alınmasından sonra stratejistlerin kafa yorup cevağlaması gereken bir çok hadise meydana geldi. Zaman gazetesi yazarlarından Hüseyin Gülerce`nin kısa kısa değindiği bu soru işaretlerine biraz kafa yoralım .

………….

Son beÅŸ günde Gürcistan’da olup bitenler, pek çok soruya da cevap aranmasını gerekli kıldı. Güney Osetya’ya giren Gürcü birlikleri, hangi hesap hatasının faturasını ödediler? Siyasî geleceÄŸini riske atan SaakaÅŸvili, acaba hangi dersleri almıştır?

Bir iÅŸin sonunda böylesine bir maÄŸlubiyet varsa, ortada hesap hatasından öte ÅŸeyler olmalı. Sovyetlerin dağılması SoÄŸuk SavaÅŸ’ı bitirmiÅŸ, iki kutuplu dünya ABD’nin eline kalmıştı. Dağılan imparatorlukların vârisleri istisnasız travma yaÅŸamışlardır. Yeni durumu kabullenmede hep zorlanmışlardır. Ä°lk fırsatta güç toplayıp yeniden söz kesen, mühür basan konumlarını kazanmayı hedeflemiÅŸlerdir. Rusya, Putin’in liderliÄŸinde bu hedefe doÄŸru yürüyor. Moskova, süper güç olmanın rüzgârını bir defa daha yakaladığı inancında. Åžimdilik, Kosova’nın bağımsızlığını kazanması sırasında eli kolu baÄŸlı olmanın sıkıntısından kurtulmuÅŸ görünüyor.

Åžimdilik diyorum. Çünkü ben hâlâ Gürcistan’ın bu kadar büyük hesap hatası yapmasına takılıyorum. Tamam, Gürcistan Devlet BaÅŸkanı SaakaÅŸvili, büyük güçlere bel baÄŸlamanın nasıl bir faturası olduÄŸunu gördü ama ABD’nin bu iÅŸteki hesabı nedir? ABD, Rusya’nın askerî güç gösterisine, “ben de varım” meydan okumasına, neden göz yumdu? Neden bu kadar sessiz kaldı?

Ä°ki sebebi olabilir. Birincisi, perde gerisinde ABD ile Rusya anlaÅŸmış olabilirler. Çünkü büyük güçler, piyon olarak gördükleri küçükleri, tarih boyunca harcamaktan çekinmemiÅŸlerdir. Rusya’nın Kafkaslar’da yeniden hâkimiyet kurmasına karşılık, ABD muhtemel bir Ä°ran operasyonu için Rusya’dan vize almış olabilir mi? Ä°ran’a karşı, Kafkaslar… Ä°kincisi, ABD, tek süper güç kalmanın daha büyük sıkıntılar doÄŸurduÄŸunu görmüş olabilir. Yeniden ikili sisteme dönerek, boy hedefi olmaktan sıyrılmayı benimseyebilir. Özellikle Irak’ın iÅŸgali, dünya kamuoyunda, Bush yönetiminin “demokrasi, insan hakları, özgürlükler” alanında, nasıl çifte standartlı ve güvenilmez olduÄŸunu apaçık ortaya serdi. Dünyadaki Amerikan itibarı bugün dibe vurmuÅŸ durumda. ABD BaÅŸkanı Bush, Rusya’nın askerî müdahalesi üzerine, “bu eylemler 21. yüzyılda kabul edilemez” deyince, herkes; “söyleyene bak, Saddam bahanesiyle Irak petrollerinin üzerine oturmuÅŸ ve dünyaya ne anlatıyor” demekten kendini alamadı. Bir de önümüzde baÅŸkanlık seçimi var. Cumhuriyetçiler, iktidarı Demokratlara devretmemek için ellerinden geleni yapacaklardır. Kendi politikalarının haklılığı için “Rusya yeniden sahneye çıkıyor, askerî gücümüzü artırmalıyız” gerekçesine sarılabilirler. Yani Gürcistan’da asıl oltaya kim geldi, henüz belli deÄŸil. Pekiyi, Gürcistan’da olanların Türkiye’ye anlattığı nedir? Benim aklıma ilk gelen, “ya AK Parti kapatılsaydı…” düşüncesi oldu. Siyasî ve ekonomik istikrarsızlığa itilmiÅŸ bir Türkiye, bugün kendisini ne kadar çaresiz hissederdi.

Balkanlar’da olanlar, Kafkaslar’da olanlar, OrtadoÄŸu’da olanlar bizi ne kadar yakından ilgilendiriyor. Biz Ä°ran ile de, Rusya ile de, Gürcistan ile de, teker teker saymayayım, bütün bölge ülkeleri ile iyi iliÅŸkileri olan, bu iliÅŸkileri daha da geliÅŸtiren bir ülkeyiz. Dünyanın en stratejik bölgelerinden birinde anahtar konumunda olduÄŸumuz aÅŸikâr. Türkiye, ancak güçlü bir devlet olursa bunca gaile ile baÅŸ edebilir. Hatta bölge aktörü deÄŸil, uluslararası bir güç olmak zorundayız. Ama anlamsız ve sun’i tartışmalar, kısır çekiÅŸmeler dış politikada uygulayacağımız büyük devlet politikalarını engelliyor, zaafa uÄŸratıyor. Åžu kan davası gibi süren iktidar-muhalefet çekiÅŸmeleri, ÅŸu laiklik tartışmaları, ÅŸu devletin içine giren Ergenekon çeteleri artık aklımızı başımıza getirmelidir. Gürcistan gailesinin Avrupa BirliÄŸi üyeliÄŸimiz için de verdiÄŸi anlamlı bir mesaj var. Ve bu mesaj, AB yöneticilerinedir. Türkiye’siz bir AB’nin, uluslararası siyasette, çok deÄŸil çeyrek asır sonra esamesi bile okunmayacaktır. Avrupa BirliÄŸi, ancak Türkiye’nin üyeliÄŸi ile bir güç olabilir…

Hüsewyin Gülerce / Zaman